BO‘LAJAK O‘QITUVCHILARDA MULOQOT KOMPETENSIYASINI RIVOJLANTIRISHNING NAZARIY-PEDAGOGIK ASOSLARI
Mualliflar:
Annotatsiya . Mazkur maqolada bo‘lajak o‘qituvchilarda muloqot kompetensiyasini rivojlantirish masalasining nazariy-pedagogik asoslari kompleks tarzda tahlil qilinadi. Tadqiqotning asosiy maqsadi muloqot kompetensiyasining mazmuni, tarkibiy tuzilmasi hamda uning pedagogik faoliyat samaradorligiga ta’sirini aniqlashdan iborat. Tadqiqot jarayonida nazariy tahlil, taqqoslash, umumlashtirish hamda tizimli yondashuv metodlaridan foydalanildi. Natijada muloqot kompetensiyasining motivatsion, kognitiv, amaliy-operatsion va refleksiv komponentlardan iborat ekanligi asoslab berildi hamda ularning o‘zaro uzviy bog‘liqligi yoritildi. Shuningdek, muloqot kompetensiyasini rivojlantirishda kompetensiyaviy, shaxsga yo‘naltirilgan, faoliyatga yo‘naltirilgan va integrativ yondashuvlarning metodologik imkoniyatlari aniqlashtirildi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, bo‘lajak o‘qituvchilarda muloqot kompetensiyasini samarali rivojlantirish uchun kommunikativ ta’lim muhitini yaratish, interaktiv metodlardan foydalanish, refleksiv faoliyatni tashkil etish hamda zamonaviy elektron ta’lim resurslarini qo‘llash muhim ahamiyatga ega. Xulosa sifatida, muloqot kompetensiyasi pedagogik faoliyatning samaradorligini ta’minlovchi asosiy omillardan biri ekanligi ilmiy jihatdan asoslandi. Kalit so'zlar: muloqot kompetensiyasi, kommunikativ kompetensiya, bo‘lajak o‘qituvchi, pedagogik muloqot, kasbiy kompetensiya, kompetensiyaviy yondashuv, nutq madaniyati, refleksiya, pedagogik faoliyat, ta’lim muhiti.
Foydalanilgan adabiyotlar / References
- Abdullayeva Sh.A. Pedagogik mahorat. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2012. – 256 b.
- Андреева Г.М. Социальная психология. – Москва: Аспект Пресс, 2000. – 376 с.
- To‘xtamurodov A. Theoretical and methodological foundations of preparing informatics teachers for ergonomic activities. – International Journal, 2024. – Vol. 4(10). – P. 205–211.
- Bandura A. Social Foundations of Thought and Action: A Social Cognitive Theory. – New Jersey: Prentice Hall, 1986. – 617 p.
- Бодалев А.А. Личность и общение. – Москва: Педагогика, 1983. – 272 с.
- Egamberdiyeva N.M. Pedagogik kompetensiya va innovatsion faoliyat. – Toshkent: Fan, 2018. – 240 b.
- European Commission. Digital Education Action Plan 2021–2027. – Brussels: European Commission, 2020. – 32 p.
- Goleman D. Emotional Intelligence. – New York: Bantam Books, 2006. – 352 p.
- Hasanboyeva O.U. Pedagogika: darslik. – Toshkent: Fan, 2010. – 320 b.
- Hattie J. Visible Learning: A Synthesis of Over 800 Meta-Analyses Relating to Achievement. – London: Routledge, 2009. – 378 p.