PEDAGOGIK OLIY TAʼLIMDA MAʼNAVIY-AXLOQIY TARBIYA SAMARADORLIGINI OSHIRISHNING USPENSKIY MODELI
Mualliflar:
Annotatsiya Maqolaning maqsadi V.A.Uspenskiyning ilmiy-pedagogik faoliyatidan qayta tiklangan tamoyillar asosida pedagogik oliy taʼlimda maʼnaviy-axloqiy tarbiya samaradorligini oshirish modelini ishlab chiqishdan iborat. Tadqiqotda aksiologik, faoliyatli va sistemaviy yondashuvlar uygʻunlashtirilib, tizimli-strukturaviy tahlil, tarixiy-pedagogik rekonstruksiya, kontekstual tahlil hamda pedagogik modellashtirish usullari qoʻllanildi. Olimning hujjatlashtirilgan faoliyati tadqiqotchi talqinidan farqlanib, taklif etilgan model muallif ishlanmasi sifatida belgilandi. Natijada haqiqiy ishga jalb etish, madaniy meros materialiga tayanish, ustoz namunasining izchilligi va natijaning uzoq muddatliligi modelning asosiy tamoyillari sifatida ajratildi. Ushbu tamoyillar asosida maqsadli, mazmuniy, texnologik va natijaviy bloklardan iborat tizim loyihalanib, uning tarkibiy qismlari oʻrtasidagi funksional bogʻlanishlar belgilandi. Tarbiyaviy ishni kasbiy tayyorgarlikdan ajratish va uning natijasini oʻtkazilgan tadbirlar soni bilan baholashdagi cheklovlar tahlil qilindi. Baholashda pedagogik amaliyot davridagi real xulq-atvor va kasbiy qarorlarning qadriyatli asosiga eʼtibor qaratildi. Rasmiylashuv xavfini kamaytirish uchun baholashni rivojlantiruvchi suhbat bilan bogʻlash tavsiya etildi. Xulosada maʼnaviy-axloqiy tarbiyani oʻquv va ilmiy faoliyat mazmuniga singdirish, talabalarni madaniy merosga oid davomli loyihalarga jalb etish va ularga haqiqiy masʼuliyat yuklash zarurligi asoslandi. Kalit so'zlar: maʼnaviy-axloqiy tarbiya, pedagogik model, samaradorlik, Viktor Uspenskiy, haqiqiy ish, madaniy meros, gʻamxoʻrlik etikasi, xarakter tarbiyasi, ustoz namunasi, oliy pedagogik taʼlim.